NTK Trần Thiện Khánh – Người Đi Tìm Diện Mạo Mới Cho Áo Dài Cung Đình

Với tình yêu về trang phục dân tộc, NTK Trần Thiện Khánh đã làm mới áo dài cung đình bằng sự sáng tạo, tư duy của thời đại trên những chất liệu truyền thống. Từ đó đưa áo dài cung đình trở nên gần gũi hơn trong đời sống xã hội, song vẫn luôn giữ được vị thế tôn nghiêm và đỉnh cao của mình.

Áo Dài – Sứ Giả Kết Nối Văn Hóa

Tuổi thơ không có được nhiều may mắn và điều kiện cho những thứ cơ bản nhất của đời sống. Nhưng là người có đam mê, có ước mơ, có khát vọng, Trần Thiện Khánh – người con của vùng đất Cố Đô đã mang lại niềm tự hào cho quê hương qua những tà áo dài.

Nhà thiết kế Trần Thiện Khánh (ảnh nhân vật cung cấp)

Sau thời gian xa quê ra Hà Nội theo nghề trang điểm và cắt tóc, Trần Thiện Khánh trở lại Huế và bị mê hoặc trước áo dài. Từ đó, giấc mơ đưa những tà áo dài cung đình đi khắp năm châu đã trỗi dậy trong anh. Khánh chia sẻ: “Được sinh ra trên đất Cố đô, lớn lên bởi những câu hò, thành quách, truyền thống, di sản với đầy giá trị nhân văn đã tạo cho Khánh một nguồn cảm hứng rất lớn với áo dài. Khánh lấy đó làm tự hào và là điều mình may mắn sở hữu”.

Đam mê về thời trang và nghệ thuật, nhưng lúc mới bắt đầu NTK Trần Thiện Khánh chưa có nhiều đối tượng khách hàng cho mình. Để nuôi dưỡng được giấc mơ, anh chuyển hướng sang thời trang ứng dụng mà đặc biệt là các mẫu váy cưới. Ở lĩnh vực này anh đã có một vài thành tựu nhất định và bắt đầu xây dựng được thương hiệu riêng cho mình.

Vào tháng 9/2015, Trần Thiện Khánh được mời sang Anh với vai trò nhà thiết kế. Lúc đó, bộ sưu tập với nội dung hoa văn cung đình Huế của anh không được nhiều người đón nhận thậm chí có cả những lời mỉa mai, anh bùi ngùi kể lại “Lúc bộ sưu tập của tôi được trình diễn trên sân khấu, người ta không biết tôi là chủ nhân của bộ sưu tập đó, chắc có lẽ là người ta không mấy hài lòng. Trong cuộc đời sẽ có những điều không thể lường trước được nhưng chắc có lẽ đấy là một cảm giác để tôi phấn đấu hơn nữa trong việc thiết kế áo dài của mình”.

Không nản chí trước sự dèm pha của đời người, Trần Thiện Khánh tiếp tục cho ra những bộ sưu tập có giá trị và được người trong ngành đánh giá cao. Đáp lại những tâm huyết và cố gắng của anh, một năm sau, Khánh là nhà thiết kế duy nhất  được mời tham dự chương trình Festival áo dài tại Huế – Một trong những sự kiện áo dài lớn của Quốc Gia. Thông qua bộ sưu tập “Huyền Bí Phương Đông” lấy cảm hứng từ cánh sen, tên tuổi của Trần Thiện Khánh cùng với áo dài cung đình được biết đến nhiều hơn, không những ở trong nước mà còn có cả các chuyên gia nước ngoài. Đây chính là bàn đạp giúp anh có nhiều cơ hội hơn để mang áo dài cung đình đến với các sự kiện quốc gia và quốc tế khác.

Bằng tâm niệm, bảo vệ chiếc áo dài như bảo vệ chính đất nước mình, tất cả những bộ sưu tập sau đó của NTK đều được lấy cảm hứng từ những chất liệu, họa tiết trang phục gợi nhớ, mang giá trị tồn tại với thời gian. Nhà thiết kế bộc bạch: “Chính sự thừa kế từ việc sử dụng chất liệu gấm lụa cao cấp, hoạ tiết long lân quy phụng truyền thống hay thậm chí là cách đính kết, thêu ẩn chỉ vàng của cung đình triều Nguyễn. Nên dù đã trải qua nhiều thăng trầm cũng như sự biến đổi về xu hướng thời trang trên thế giới nhưng vẻ đẹp Huế trong tà áo dài của Khánh vẫn luôn được khắc họa rõ nét”.

Chắt Lọc Tinh Hoa Qua Từng Chi Tiết

Có lẽ chính sự quyền quý, đài các đã khiến áo dài cung đình luôn mang một nét đẹp đặc trưng rất riêng. Bên cạnh đó, chất liệu gấm, kỹ thuật thêu tay, đính kết công phu cũng góp phần đem lại sự khác biệt không đâu có so với các loại áo dài khác.

Ảnh hưởng từ những giai thoại lịch sử, những di sản văn hóa nên các chi tiết trên áo dài cung đình Huế luôn dễ nhận biết khi xuất hiện hình ảnh rồng phượng, hoa văn tứ thời, bát bửu rực rỡ sắc vàng đỏ đi kèm các loại trân bảo, châu ngọc,… Nhưng làm sao để giữ được vẻ đẹp truyền thống của trang phục, trong sự thay đổi như vũ bão của cuộc sống, thời trang là vấn đề luôn làm cho NTK Trần Thiện Khánh băn khoăn. Bởi nếu cách tân quá thái, thay đổi quá nhiều chi tiết sẽ khiến áo dài không còn mang được vẻ đẹp như vốn có.

Khiêm tốn chia sẻ về kỹ thuật cắt, may của mình không bằng phương Tây, Khánh đã tận dụng những thế mạnh như họa tiết, màu sắc sử dụng những thủ pháp khi xử lý chất liệu lụa và thổ cẩm thiết kế nên những chiếc áo dài vừa phù hợp với xu thế thời đại vừa tôn vinh được những giá trị hoàng gia.

Trong may mặc áo dài cung đình, người xưa không mấy khi dùng đến các phụ kiện mà thay vào đó là tạo điểm nhấn ở trên đầu với mấn, sau tóc có cài trâm, ngọc… Còn đối với Trần Thiện Khánh anh chú trọng nhiều vào hai bộ phận chính là eo và cổ áo, bởi việc đính kết, vẽ hay thêu các phụ kiện trang trí ở 2 bộ phận này luôn có ý đồ đặc trưng giúp tôn lên vóc dáng người mặc. Đây chính là điểm khác biệt để khi nhìn vào, người ta có thể nhận ra ngay đó chính là thiết kế của Trần Thiện Khánh.

Mang trong mình sứ mệnh là người con của vùng đất kinh kỳ, qua từng tà áo Khánh luôn để áo dài tự kể những câu chuyện nối tiếp về Huế. Để rồi người mặc, người xem đều cảm nhận được sự uy nghiêm, quyền quý như đấng hoàng thân, tôn tước triều Nguyễn, để những nét văn hóa ấy mãi được gìn giữ và vẻ đẹp của áo dài càng được lan tỏa.

Vẫn Sống Được Nhờ Áo Dài

Trên thực tế, tính ứng dụng của áo dài cung đình không cao, bởi áo dài cung đình thuộc về lĩnh vực thời trang nghệ thuật, mà thời trang nghệ thuật phải luôn yêu cầu đòi hỏi yếu tố cầu kỳ, tính thẩm mỹ cao sáng tạo độc đáo gắng liền với phong cách của nhà thiết kế. Đối với thời trang nghệ thuật mà đặc biệt là áo dài cung đình thường chỉ được trình diễn trong các buổi Festival. Chính vì vậy, việc thỏa thuận với thị trường theo tỉ lệ 50:50 là vô cùng quan trọng, bởi lẽ nhà thiết kế dẫu có bay bổng đến đâu thì cũng phải nghĩ đến khách hàng, nghĩ đến chuyện mang sản phẩm đó đến người mặc.

Với tình yêu về trang phục dân tộc, Trần Thiện Khánh đã làm mới áo dài cung đình bằng sự sáng tạo, tư duy của thời đại trên những chất liệu truyền thống.  Đưa áo dài cung đình trở nên gần gũi hơn trong đời sống xã hội song vẫn luôn giữ được vị thế tôn nghiêm và đỉnh cao của mình.

Chắc chắn trên con đường làm mới áo dài cung đình sẽ khó khăn vì không có nhiều khách hàng thường xuyên đặt hàng với trang phục cung đình. Nhưng không vì thế mà Trần Thiện Khánh nản chí, anh vẫn luôn mang một tình yêu bất diệt và sự tâm huyết đối với áo dài. Khánh tâm sự: “Mỗi người có một cách đóng góp cho quê hương xứ sở tùy theo khả năng mình, và chính khao khát đưa tà áo dài Việt Nam nói chung và áo dài cung đình Huế nói riêng được hội nhập với thế giới, để cho các nước bạn biết được chúng ta có một “Ao Dai” lộng lẫy, xinh đẹp chứ không chỉ đơn thuần là “long dress” đã thôi thúc Khánh đam mê và phải nỗ lực hơn nữa”

THỤC NHI

Nếu không bị ảnh hưởng bởi dịch Covid, thì bộ sưu tập mới nhất của Trần Thiện Khánh sẽ được trình diễn trong chuỗi sự kiện Áo dài – di sản văn hoá Việt Nam. Đây là chương trình được  Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức. Nhằm khẳng định và tôn vinh giá trị của áo dài trong đời sống xã hội, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, bảo vệ, gìn giữ, phát huy giá trị di sản văn hóa Việt .

Đến với chuỗi sự kiện anh mang đến bộ sưu tập vô cùng đặc sắc lấy ý tưởng từ Tín ngưỡng Thờ Mẫu. Thông qua chiếc áo dài Trần Thiện Khánh đã kể lại một câu chuyện rất xưa bằng một cách hoàn toàn mới song vẫn lột tả được vẻ đẹp của di sản văn hóa Việt.